เมื่อวันที่ 11 พฤษภาคม 2569 สำนักมาตรฐานการศึกษาและพัฒนาการเรียนรู้ สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) ลงพื้นที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เพื่อเก็บข้อมูลและติดตามการดำเนินงานถอดบทเรียนภายใต้ “โครงการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้มุ่งสู่สังคมคาร์บอนต่ำบนวิถีที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน” โดยมี นางสาวอภิญญา ทวีชาติ หัวหน้าศูนย์ การเรียนรู้โตโยต้าเมืองสีเขียว อยุธยา และเจ้าหน้าที่ศูนย์การเรียนรู้ฯ ร่วมเป็นวิทยากร พร้อมด้วย นางโชติกา วรรณบุรี ผู้อำนวยการสำนักมาตรฐานการศึกษาและพัฒนาการเรียนรู้ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สุธี จรรยาสุทธิวงศ์ อาจารย์คณะสิ่งแวดล้อม มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และอาจารย์ศุภณัฏฐ์ ยุกตะนันท์ หัวหน้างานพัฒนานวัตกรรมการเรียนรู้ สำนักพัฒนาการเรียนรู้ตลอดชีวิต มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ณ ศูนย์การเรียนรู้โตโยต้าเมืองสีเขียว อยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
“โครงการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้มุ่งสู่สังคมคาร์บอนต่ำบนวิถีที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน” เป็นโครงการที่ สกศ. จัดทำขึ้นเพื่ออบรมครู ผู้บริหารสถานศึกษา หน่วยงานที่สนใจโดยเน้นสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสภาวะโลกร้อน การเกิดและการลดคาร์บอน การก้าวเข้าสู่สังคมคาร์บอนต่ำ โดยเนื้อหาหลักมาจาก “แนวทางจัดกระบวนการเรียนรู้เพื่อก้าวสู่สังคมคาร์บอนต่ำ” ที่สำนักงานฯ ร่วมกับมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์จัดทำขึ้น ซึ่งมีเนื้อหาประกอบด้วยองค์ความรู้และตัวอย่างการจัดกิจกรรม การเรียนการสอนที่แสดงให้เห็นการเกิดคาร์บอนจากกิจกรรมต่าง ๆ ในชีวิตประจำวัน และวิธีการลดคาร์บอน การอบรมเป็นการอบรมออนไลน์ จำนวนทั้งหมด 5 ครั้ง ซึ่งมีโรงเรียนและหน่วยงานที่สนใจเข้าร่วมกว่า 35 แห่ง ปัจจุบันอบรมมาแล้ว 3 ครั้ง ในครั้งที่ 4 ของการอบรมจะนำเสนอตัวอย่างการลดคาร์บอนจากหน่วยงาน ชุมชนที่ประสบความสำเร็จหนึ่งในตัวอย่างจะนำเสนอ คือ “ศูนย์การเรียนรู้โตโยต้าเมืองสีเขียว จังหวัดพระนครศรีอยุธยา” สกศ. จึงได้ลงพื้นที่เพื่อเก็บข้อมูลถอดบทเรียนการดำเนินการใน ครั้งนี้
“ศูนย์การเรียนรู้โตโยต้าเมืองสีเขียว พระนครศรีอยุธยา” เป็นศูนย์การเรียนรู้ด้านสิ่งแวดล้อมนอกโรงงานแห่งแรก ที่เกิดจากความร่วมมือของบริษัทโตโยต้า มอเตอร์ ประเทศไทย จำกัด กับจังหวัดพระนครศรีอยุธยา เพื่อส่งเสริมให้ประชาชน ชุมชน และนักท่องเที่ยว ตระหนักถึงความสำคัญของการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมผ่าน “5 ฐานเรียนรู้ด้านทรัพยากร” ได้แก่ 1) เพิ่มพื้นที่สีเขียว 2) การอนุรักษ์น้ำ 3) การเดินทางอย่างยั่งยืน 4) การใช้พลังงานทางเลือก และ 5) การจัดการขยะ
จุดเด่นของศูนย์การเรียนรู้ฯ คือ การออกแบบพื้นที่ให้เป็นแหล่งเรียนรู้เชิงปฏิบัติที่ผู้เข้าชมสามารถมองเห็นแนวทางการใช้ทรัพยากรอย่างรู้คุณค่า และลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมได้อย่างเป็นรูปธรรม อาทิ การส่งเสริมการปลูกป่าเพื่ออนุรักษ์ระบบนิเวศอย่างยั่งยืน ตามแนวทางของศาสตราจารย์ ดร.อาคิระ มิยาวากิ เพื่อเพิ่มออกซิเจนและดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์ การเก็บกักและใช้น้ำฝนอย่างมีประสิทธิภาพ การแปรรูปขยะให้เกิดประโยชน์ใหม่ การสร้างพฤติกรรมคัดแยกขยะตั้งแต่ต้นทาง ตลอดจนการส่งเสริมการเดินทางที่ลดมลพิษด้วยยานยนต์ไฟฟ้า Toyota C+pod ซึ่งใช้พลังงานแสงอาทิตย์จากแผงโซลาร์เซลล์บริเวณลานจอดรถกว่า 400 ตารางเมตร สะท้อนแนวทางการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และการรับมือกับภาวะโลกร้อนอย่างเป็นรูปธรรม
สิ่งที่ได้เรียนรู้จากการศึกษาดูงานครั้งนี้ สำนักงานฯ จะนำไปนำเสนอในการอบรมครั้งที่ 4 ที่จะมีขึ้นในเดือนมิถุนายน 2559 นี้ เพื่อมุ่งหวังให้ผู้เข้าอบรมได้นำไปประยุกต์ใช้ถ่ายทอดให้ผู้เรียนตามบริบทของตนเพื่อร่วมกันขับเคลื่อนสู่สังคมคาร์บอนต่ำ เสริมสร้างสการสร้างพลเมืองที่มีความตระหนักรู้และมีส่วนร่วมในการดูแลสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืนต่อไป
